Bitkilerde bor eksikli─či

Bitkilerde bor eksikli─či

Bitkilerde bor eksikli─či
D├╝nya bor t├╝ketimi dikkate al─▒nd─▒─č─▒nda borun yayg─▒n olarak kullan─▒ld─▒─č─▒ alanlardan biri de tar─▒m sekt├Âr├╝d├╝r. Bor, k├╝lt├╝r bitkilerinin b├╝y├╝me ve geli┼čmesi i├žin mutlak gerekli olan besin elementlerinden biridir. Bor noksanl─▒─č─▒ alt─▒ndaki bitkilerde ├žok say─▒da fizyolojik i┼člevin etkilendi─či ve bitkinin bozulma s├╝recine girdi─či bilinmektedir.

Bor noksanl─▒─č─▒n─▒n ortaya ├ž─▒k─▒┼č─▒yla birlikte ├Âncelikle h├╝cre duvarlar─▒n─▒n olu┼čumu, yap─▒sal b├╝t├╝nl├╝─č├╝ ve i┼člevi tahribat g├Ârmektedir. Bor noksanl─▒─č─▒, daha ├žok kumlu ve organik maddesi d├╝┼č├╝k olan asit topraklarda ortaya ├ž─▒kmaktad─▒r.

├ťlkemiz tar─▒m sekt├Âr├╝nde borun yayg─▒n ve etkin kullan─▒m─▒n─▒ sa─člayarak katma de─čeri artt─▒rmak, de─či┼čik stres ko┼čullar─▒ alt─▒ndaki bitkilerin b├╝y├╝mesi ├╝zerine borun etkilerini anlamak ve karakterize etmek, toprak ve yapraktan yap─▒lan bor g├╝brelemesine kar┼č─▒ ├Ânemli k├╝lt├╝r bitkilerinin reaksiyonunu ara┼čt─▒rmak ve T├╝rkiyeÔÇÖde ekilebilir topraklar─▒n ve bu topraklarda b├╝y├╝yen bitkilerin bor durumunu geni┼č ├žapl─▒ tarama ├žal─▒┼čmalar─▒yla incelemek i├žin G─▒da, Tar─▒m ve Hayvanc─▒l─▒k Bakanl─▒─č─▒ Tar─▒msal Ara┼čt─▒rmalar ve Politikalar Genel M├╝d├╝rl├╝─č├╝ (TAGEM) ile Ulusal Bor Ara┼čt─▒rma Enstit├╝s├╝ (BOREN) aras─▒nda imzalanan protokol ├žer├ževesinde ÔÇťTar─▒m Bor Ara┼čt─▒rma ve Uygulama Program─▒ÔÇŁ ba┼člat─▒lm─▒┼čt─▒r. Bu program kapsam─▒nda 2011 y─▒l─▒ndan g├╝n├╝m├╝ze dek Enstit├╝m├╝zce, ├žok say─▒da ara┼čt─▒rma projesi desteklenmi┼č olup, projelerden elde edilen sonu├žlar d├╝zenlenen ├žal─▒┼čtay ve ├žift├ži g├╝nleri ile sekt├Âr├╝n ilgili t├╝m temsilcileri ile payla┼č─▒lmaktad─▒r.

Bitki t├╝rleri aras─▒nda bor ihtiyac─▒ bak─▒m─▒ndan b├╝y├╝k farkl─▒l─▒klar vard─▒r. ├ľrne─čin tah─▒llar─▒n bor gereksinimi di─čer bir├žok k├╝lt├╝r bitkisine g├Âre ├žok d├╝┼č├╝kt├╝r. Bir dekar (d├Ân├╝m) i├žin topraktan ├Ânerilen saf bor uygulama miktar─▒ genellikle 50 gram ile 400 gram aras─▒nda de─či┼čmektedir.

Bora gereksinimi y├╝ksek olan bitkilerde (├Ârne─čin ay├ži├že─činde) topraktan bor uygulama miktar─▒ dekar ba┼č─▒na 400 grama kadar ├ž─▒kmaktad─▒r. Buna kar┼č─▒l─▒k bor gereksinimi ├žok d├╝┼č├╝k olan bu─čday, arpa gibi tah─▒llarda ise ├Ânerilen bor miktar─▒ dekara genellikle 50 gram ile 150 gram aras─▒ndad─▒r. Kumlu asit topraklarda bor kolayca y─▒kan─▒r ve bor g├╝brelemesi gerekebilir, bu topraklarda yap─▒lan kire├žleme uygulamalar─▒ da bor eksikli─či yaratabilir. Borun topra─ča uygulanmas─▒nda mutlaka serpme y├Ânteminin dikkate al─▒nmas─▒nda yarar vard─▒r. Banta uygulamalarda tohum ya da fidanlar─▒n bordan zarar g├Ârme riski ├žok y├╝ksektir. Toprakta bor al─▒m─▒n─▒n k─▒s─▒tlanaca─č─▒ ko┼čullarda yaprak g├╝brelemesi yap─▒lmas─▒ daha do─črudur.

Bor eksikli─či, bilinen en yayg─▒n beslenme bozuklu─čudur. Borun yaray─▒┼čl─▒l─▒─č─▒ ├Âzellikle B(OH)4 – olu┼čumu ve anyon adsorbsiyonu nedeniyle kire├žli ve kil kapsam─▒ fazla olan topraklarda ve pH y├╝kseldik├že azalmaktad─▒r. Bununla beraber borik asitin polimerizasyonu ve k├Âklere kitle ta┼č─▒n─▒m─▒n─▒n azalmas─▒ nedeniyle kurak ko┼čullarda da bor yaray─▒┼čl─▒l─▒─č─▒ azalmaktad─▒r.

Bitkilerde bor eksikli─čine ba─čl─▒ olarak tohumlar─▒n ve meyvelerin tutumu azalmaktad─▒r. Bor eksikli─či ├ž├Âz├╝nebilir azotlu bile┼čiklerin (├Âzellikle NO3) birikimine, sitoplazman─▒n protein kapsam─▒n─▒n azalmas─▒na ve h├╝cre ├žekirde─činin deformasyonuna neden olmaktad─▒r. Bor noksanl─▒─č─▒ bitkilerde pek ├žok morfolojik de─či┼čikliklere neden olmaktad─▒r.

Bunlar;
– Gen├ž yapraklarda rozet te┼čekk├╝l├╝,
– Gen├ž yapraklarda kloroz, sar─▒-k─▒rm─▒z─▒ renklenme, bazen nekrotik lezyonlar,
– K├╝├ž├╝k ve bi├žimsiz yapraklar,
– Yaprak sap─▒nda, g├Âvde ve yaprak damarlar─▒nda ├žatlama ve mantarla┼čma,
– Bo─čum aralar─▒n─▒n k─▒salmas─▒,
– Yaprak ve g├Âvde de kal─▒nla┼čma ve gevrekle┼čme,
– Meyve i├ž k─▒sm─▒nda bo┼čluklar, ├ž├╝r├╝meler, cams─▒ g├Âr├╝n├╝m ve kahverenkli benekler,
– Kotiledonlar─▒n geni┼člemesi,
– B├╝y├╝me u├žlar─▒n─▒n k─▒salmas─▒,
– ├çal─▒la┼čma, bodurla┼čma,
– Tomurcuk, ├ži├žek ve tohum olu┼čumunda azalma,
– K├Âk geli┼čmesinde gerileme,

Click to rate this post!
[Total: 1 Average: 5]
(Visited 37 times, 1 visits today)

Benzer konular

Leave a Comment